Muhsin Yazıcıoğlu ve Türk milliyetçiliği

0

BEĞENDİM

ABONE OL

News

0

Son günlerde sosyal medyada tuhaf bir Muhsin Yazıcıoğlu romantizmi dolaşıma sokuluyor.

Kimileri, hayatını kaybettiği helikopter kazası nedeniyle onu “şehit” ilan ediyor; kimileri de işi daha ileri götürüp, Muhsin Yazıcıoğlu’nu “tavizsiz”, “katıksız”, hatta “son büyük Türk milliyetçisi” olarak pazarlamaya çalışıyor.

Türkiye’de efsane üretmek kolaydır.

Bir isim ölür, ardından hayatı gerçeklerle değil, duygularla, sloganlarla ve kulaktan dolma kahramanlık hikâyeleriyle yeniden yazılır.

Bugün Muhsin Yazıcıoğlu hakkında yapılan da tam olarak budur.

Ancak mesele, bir kişiye sempati duyup duymamak değil; mesele, fikirsel ve siyasal kimliğin doğru tanımlanmasıdır.

Ve açık konuşmak gerekirse:

Muhsin Yazıcıoğlu, anlatıldığı gibi bir Türk milliyetçisi değildi.

Hatta hayatının esas çizgisi, Türk milliyetçiliğinden çok siyasal İslam’a yakındı.

Ülkü Ocakları’ndaki çizgi neydi, neye dönüştü?

Ben, yaş itibarıyla Muhsin Yazıcıoğlu ile aynı dönemi yaşamış bir kuşağın içinden geliyorum.

Ankara Üniversitesi’ndeki öğrencilik yıllarımın bir bölümünde, kendisi Ülkü Ocakları Genel Başkanı idi. Bu yüzden hem Muhsin Yazıcıoğlu öncesi Ülkü Ocakları çizgisini, hem de onun dönemindeki dönüşümü yakından görmüş biriyim.

Bugün sosyal medyada yapılan anlatılarda, sanki Muhsin Yazıcıoğlu Ülkücü Hareket’in içinden çıkmış en “saf Türkçü” figürmüş gibi bir tablo çiziliyor.

Oysa gerçek bunun tam tersidir.

Muhsin Yazıcıoğlu’nun Ülkü Ocakları’ndaki etkisi, hareketi Türk milliyetçiliği ekseninden uzaklaştırıp, daha fazla din referanslı, daha fazla İslamcı ton taşıyan bir hatta çekmiştir.

Bu sadece bir “yorum” değildir.
Bunun somut izleri, dönemin yayınlarında, söylemlerinde ve örgütsel tercihlerinde açıkça görülür.

Dergilere bakın, zihniyet orada görünür

Bir hareketin gerçek fikrî çizgisini anlamak için en doğru yer, onun yayın organlarıdır.

Çünkü kürsüde başka, sokakta başka, kapalı toplantıda başka konuşulabilir.
Ama dergi, gazete, broşür; hareketin zihninin aynasıdır.

1975-76 yıllarında İstanbul Ülkü Ocakları, Mustafa Verkaya yönetiminde Genç Arkadaş adlı bir dergi çıkarıyordu.
O dönemki Genç Arkadaş, açık biçimde Türk milliyetçisi bir yayın organıydı.

Ancak dergi Ankara’ya taşındıktan ve Muhsin Yazıcıoğlu’nun etkisinin arttığı döneme girildikten sonra, bu çizginin belirgin biçimde değiştiği görüldü.

Daha sonra çıkan Ülkü Ocağı, Büyük Türkiye’ye Hasret ve özellikle Nizam-ı Âlem gibi yayınlar, Türk milliyetçiliğinden çok İslamcı referansları öne çıkaran bir yayın anlayışı taşıyordu.

Şunu çok net söyleyelim:

Eğer bir yayın çizgisinde Ziya Gökalp, Nihal Atsız, Necdet Sançar, Reha Oğuz Türkkan gibi Türk milliyetçiliğinin temel isimleri geri plana düşüyor; buna karşılık Said-i Kürdî (Nursî) eksenli bir yoğunluk öne çıkıyorsa, orada artık mesele Türk milliyetçiliği değil, başka bir ideolojik yöneliştir.

Bu yönelişin adı da bellidir:

Siyasal İslamcılık.

Bozkurtu “put” gören çizgi Türk milliyetçisi olabilir mi?

Asıl kırılma, Muhsin Yazıcıoğlu’nun MÇP’den ayrılıp Büyük Birlik Partisi’ni (BBP) kurduğu dönemde daha açık hale geldi.

1990’lı yılların başında BBP’nin ilk söylemleri dikkatle incelendiğinde görülen şudur:
Parti, Türk milliyetçiliğini merkeze alan bir dil yerine, İslamcı bir siyasi kimlik inşa etmeye yönelmiştir.

O dönemde BBP çevresinde ve ona bağlı gençlik yapılanmalarında kullanılan dil, bu açıdan son derece öğreticidir.

Öyle ki, bir dönem Bozkurt sembolüne “put” muamelesi yapılmış; Türk milliyetçiliğinin tarihsel sembollerine mesafe konulmuş; buna karşılık dini ve tarikat merkezli bir dil siyasetin omurgası haline getirilmiştir.

Gençlik yapılanmasına verilen ad bile çok anlamlıdır:
Nizam-ı Âlem Ocakları.

Bu ad, zaten sorunun hangi ideolojik zeminde kurulduğunu anlatmaya yeter.

Dergi kapaklarında Kâbe, cami, Kur’an görselleri; içerikte ise
“Allah ve Resulüne giden yolda tasavvuf ve tarikat hakikati”,
“İman ve ülkümüz ışığında devletin misyonu”
gibi başlıklar öne çıkıyorsa, burada artık Türk milliyetçiliğinden değil, İslamcı bir dünya görüşünün siyasi örgütlenmesinden söz ediyoruz demektir.

Türk milliyetçiliği ile ümmetçi siyaset aynı şey değildir

Türkiye’de yıllardır bilinçli biçimde yapılan en büyük ideolojik sahtekârlıklardan biri şudur:

Türk milliyetçiliği ile dini hassasiyeti birbirine karıştırmak.

Oysa bunlar aynı şey değildir.

Bir Türk milliyetçisi elbette dindar olabilir.
Ama bir hareketin siyasi referansı Türk milleti, Türk tarihi, Türk kültürü ve Türk egemenliği yerine;
ümmet, tarikat, şeyh, cemaat ve din temelli rejim tahayyülü haline gelmişse, orada Türk milliyetçiliği artık merkezden çıkmış demektir.

Muhsin Yazıcıoğlu’nun çizgisi de tam olarak budur.

Bu nedenle, onun siyasi hayatına dönüp bakıldığında, Türk milliyetçiliğinden çok İslamcı bir siyasal tasavvurun ağır bastığı rahatlıkla görülür.

Cumhuriyet ve laiklik konusundaki yaklaşımı her şeyi anlatıyor

Bir kişinin Türk milliyetçisi olup olmadığını anlamanın en kestirme yollarından biri de Cumhuriyet, laiklik ve modern Türkiye konularındaki yaklaşımına bakmaktır.

Muhsin Yazıcıoğlu’nun bu başlıklardaki söylemleri, onun esas ideolojik yönelimini açık biçimde ortaya koymuştur.

Örneğin,
“1923 Cumhuriyeti ile 1000 yıllık tarihimizin bir gecede yok edildiği”
mealindeki yaklaşımı; ya da “Seçim sonuçları, 70 yıldır halkımıza zorla dayatılan laik Kemalist rejimin iflasıdır” çizgisindeki değerlendirmeleri; onu bugünün siyasal İslamcılarından ayıran değil, onlarla aynı safa yerleştiren cümlelerdir.

Bir başka ifadeyle:

Bugün “Bir gecede cahil kaldık” diyenlerle,
Cumhuriyet’e “reklam arası” muamelesi yapanlarla,
Türkiye Cumhuriyeti’ni “yüz yıllık narkoz” diye küçümseyenlerle,
Muhsin Yazıcıoğlu’nun zihniyeti arasında sanıldığı kadar büyük bir fark yoktur.

Çünkü hepsinin ortak sorunu şudur:

Cumhuriyetle, laiklikle ve modern Türk devlet fikriyle barışık olmamaları.

Kuvayı Milliye’ye sahip çıkıp Ankara’yı suçlamak…

Muhsin Yazıcıoğlu’nun çevresinde üretilen söylemlerde dikkat çeken bir başka nokta da, Kurtuluş Savaşı’nı sahiplenip Cumhuriyet’i hedef alan ikili dildir.

Bu dilin özeti şudur:

“Cephede kazanıldı ama Ankara’da kaybedildi.”

Bu söylem, yıllardır siyasal İslamcı çevrelerin kullandığı klasik bir tarih okumasıdır.

Yani savaş tamamdır ama Cumhuriyet sorunludur…
Bağımsızlık tamamdır ama laiklik yanlıştır…
Anadolu tamamdır ama Ankara yanlıştır…

Bu bakış açısı, Türk milliyetçiliğinin değil;
Cumhuriyet’le kavgalı siyasal İslamcı tarih anlatısının ürünüdür.

Türk milliyetçiliği, Türk milletinin modern çağdaki en büyük siyasi kazanımı olan Türkiye Cumhuriyeti’ni küçümseyerek yapılamaz.

Cumhuriyet’i problem, laikliği düşman, modernleşmeyi sapma gören bir anlayış;
adı ne olursa olsun,
Türk milliyetçiliği değildir.

Türk milliyetçisi olmak için sadece “Türk” demek yetmez

Türkiye’de bazı çevreler, “Türk”, “vatan”, “millet”, “şehadet”, “bayrak” gibi kelimeleri sık kullanan herkesi otomatik olarak Türk milliyetçisi sanıyor.

Oysa sorun slogan değil, fikirsel omurga sorunudur.

Bir kişi; milliyete dayalı siyaseti küçümsüyorsa, Cumhuriyet’le kavgalıysa, laikliği reddediyorsa, tarikat ve cemaat eksenli bir toplum düzenini savunuyorsa, Türk milliyetçiliğinin kurucu fikir adamlarını geri plana itip siyasal İslamcı figürleri merkeze alıyorsa, ona “Türk milliyetçisi” demek, kavramların içini boşaltmaktır.

Bu durumda yapılan şey, tarih yazmak değil;
siyasi makyaj yapmaktır.

Son söz: Efsane değil, hakikat konuşalım

Muhsin Yazıcıoğlu, Türkiye siyasetinde etkili olmuş, belirli bir toplumsal karşılık üretmiş bir isimdir.
Seveni de olur, saygı duyanı da olur.

Ama bir ismi sevmek başka şeydir,
onu olmadığı bir ideolojik kimliğe yerleştirmek başka şeydir.

Bugün yapılan tam da budur.

Muhsin Yazıcıoğlu’nu, Türk milliyetçiliğinin büyük isimleri arasına koymaya çalışmak;
Türk milliyetçiliğinin fikrî tarihine de, kavramsal ciddiyetine de haksızlıktır.

Çünkü gerçek şudur:

Muhsin Yazıcıoğlu’nun siyasal çizgisi, Türk milliyetçiliğinden çok siyasal İslamcılığa yaslanmıştır.

Bu yüzden onu “en büyük Türk milliyetçilerinden biri” gibi sunmak, tarihsel bir saptama değil; duygusal, politik ve bilinçli bir yanılsamadır.

Ve bazı yanılsamalar, tekrarlandıkça gerçek olmaz.